Giá thi công sàn tấm xi măng đang là cụm từ được nhiều chủ trung tâm đào tạo tìm kiếm khi mặt bằng thuê đã kín học viên nhưng ngân sách mở rộng lại có hạn. Trong quá trình đồng hành cùng một số trung tâm tiếng Anh và trung tâm luyện thi tại TP.HCM, chúng tôi nhận thấy giải pháp làm gác lửng bằng tấm xi măng đang được nhiều đơn vị lựa chọn thay vì đập đi xây lại. Bài viết này chia sẻ những kinh nghiệm thực tế mà chúng tôi ghi nhận được, để bạn có thêm góc nhìn trước khi quyết định.
Bài toán mở rộng cơ sở vật chất của các trung tâm đào tạo nhỏ
Nhiều trung tâm tiếng Anh, trung tâm luyện thi hay cơ sở dạy kỹ năng mềm mà chúng tôi từng làm việc cùng đều gặp một tình huống quen thuộc: học viên đăng ký ngày càng đông, nhưng mặt bằng đang thuê thì không thể nới rộng thêm mét vuông nào. Chủ đầu tư khó lòng thương lượng đập tường mở rộng, còn việc tìm một mặt bằng mới đủ lớn ở khu vực trung tâm thành phố lại tốn kém và mất thời gian tìm kiếm.
Chúng tôi từng trao đổi với một trung tâm luyện thi IELTS tại quận Bình Thạnh, nơi diện tích thuê chỉ khoảng 200 mét vuông nhưng số lượng học viên đăng ký mỗi khóa tăng gần gấp đôi sau hai năm. Ban đầu, đội ngũ vận hành tính đến phương án thuê thêm một mặt bằng liền kề, nhưng sau khi so sánh chi phí thuê dài hạn với chi phí cải tạo thêm một tầng lửng, họ nhận ra phương án cải tạo tiết kiệm hơn đáng kể về lâu dài.
Áp lực lớn nhất nằm ở việc phải tận dụng tối đa những gì đang có. Một căn nhà phố ba tầng với trần cao khoảng bốn mét, chẳng hạn, hoàn toàn có thể sinh thêm một tầng lửng nếu biết cách xử lý kết cấu hợp lý. Nhưng không phải chủ trung tâm nào cũng nghĩ đến hướng này ngay từ đầu, phần vì thiếu thông tin, phần vì lo ngại chi phí phát sinh vượt ngân sách.
Đây chính là lúc bài toán ngân sách xuất hiện. Đầu tư cơ sở vật chất luôn phải cân đối với học phí thu về, và với các trung tâm nhỏ, một khoản đầu tư sai lầm có thể ảnh hưởng đến dòng tiền vận hành trong nhiều tháng liền. Nếu bạn muốn hiểu rõ hơn về bản chất của mô hình kinh doanh giáo dục trước khi ra quyết định đầu tư, đây cũng là một góc nhìn đáng tham khảo song song với việc tính toán chi phí xây dựng.
Vì sao nhiều trung tâm chọn giải pháp sàn nhẹ thay vì đổ bê tông truyền thống
Khi tìm hiểu về giá thi công sàn tấm xi măng, phần lớn chủ trung tâm đều bất ngờ vì tốc độ thi công nhanh hơn nhiều so với hình dung ban đầu. Đổ bê tông truyền thống cho một sàn gác lửng thường mất vài tuần, chưa kể thời gian chờ bê tông đạt cường độ trước khi đưa vào sử dụng. Trong khi đó, thi công sàn bằng tấm xi măng theo hệ khung thép nhẹ chỉ mất vài ngày là có thể hoàn thiện, gần như không phải cho học viên nghỉ học dài ngày để chờ công trình.
Yếu tố trọng lượng cũng là một lý do quan trọng. Sàn tấm xi măng nhẹ hơn đáng kể so với sàn bê tông cốt thép, nên phù hợp với các công trình cải tạo nhà phố vốn có kết cấu móng và cột không được thiết kế để chịu thêm tải trọng lớn. Nhờ vậy, nhiều trường hợp không cần phải gia cố móng phức tạp, giúp tiết kiệm cả thời gian lẫn chi phí phát sinh ngoài dự tính.
Một điểm khác cũng đáng lưu ý là khả năng chống ẩm và cách âm. Với đặc thù phòng học tầng lửng thường thấp hơn tầng trệt và có thể chịu ảnh hưởng từ tiếng ồn giữa các tầng, vật liệu tấm xi măng khi thi công đúng kỹ thuật có thể hạn chế được phần nào tiếng ồn truyền qua sàn, đồng thời ít bị ảnh hưởng bởi độ ẩm hơn một số vật liệu nhẹ khác. Đây là đặc tính mang tính lý thuyết chung của dòng vật liệu này, mức độ hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào cách thi công và loại tấm được sử dụng. Sàn tấm xi măng cũng không phải phương án phù hợp cho mọi công trình; với những khu vực dự kiến đặt nhiều tủ tài liệu nặng hoặc thiết bị thực hành cồng kềnh, đơn vị thiết kế vẫn cần tính toán kỹ lưỡng thay vì áp dụng một công thức chung cho tất cả các phòng học.
Để có cái nhìn tổng quan, chúng tôi tổng hợp một bảng so sánh ngắn giữa hai phương án dưới đây, nếu bạn đang cân nhắc giữa việc đổ bê tông truyền thống và làm sàn nhẹ cho không gian đào tạo của mình.
| Tiêu chí | Sàn bê tông truyền thống | Sàn tấm xi măng (sàn nhẹ) |
|---|---|---|
| Thời gian thi công | Kéo dài, cần chờ bê tông đạt cường độ trước khi sử dụng | Nhanh hơn nhiều, có thể thi công gần như liên tục |
| Tải trọng lên kết cấu cũ | Nặng, nhiều trường hợp cần gia cố móng và cột | Nhẹ, ít gây áp lực lên kết cấu hiện hữu |
| Mức độ ảnh hưởng đến lớp học | Thường phải tạm ngưng hoạt động dạy học trong thời gian dài | Có thể sắp xếp thi công ngoài giờ học, ít gây gián đoạn |
| Khả năng điều chỉnh về sau | Khó tháo dỡ hoặc thay đổi công năng khi cần | Linh hoạt hơn khi cần điều chỉnh lại bố cục phòng học |
Nếu muốn xem thêm hình ảnh thực tế các công trình đã hoàn thiện trước khi quyết định, bạn có thể ghé website của đơn vị thi công để tham khảo phong cách và chất lượng thi công.
Kinh nghiệm thực tế khi lên kế hoạch thi công cho trung tâm đào tạo
Một câu hỏi mà chúng tôi thường nhận được từ các chủ trung tâm là nên làm thêm bao nhiêu phòng học thì vừa đủ. Câu trả lời không nằm ở một con số cố định, mà phụ thuộc vào một vài yếu tố cụ thể:
- Tốc độ tăng học viên thực tế trong vài tháng gần nhất
- Sĩ số trung bình mỗi lớp và cách bố trí phòng theo ca học
- Kế hoạch tuyển sinh dự kiến trong ít nhất nửa năm tới
- Chiều cao trần hiện hữu, vì trần quá thấp sẽ khiến tầng lửng trở nên chật chội
Làm thêm quá nhiều phòng trong khi học viên chưa lấp đầy sẽ khiến khoản đầu tư nằm im, còn làm thiếu thì lại phải tính đến chuyện cải tạo lần hai, vừa tốn kém vừa mất thời gian.
Nếu trung tâm của bạn đang trong giai đoạn tăng trưởng học viên nhờ các kênh tuyển sinh online, việc tối ưu hành trình tuyển sinh cho trung tâm cũng nên được tính toán song song với kế hoạch mở rộng phòng học, để tránh tình trạng cơ sở vật chất không theo kịp tốc độ đăng ký thực tế.
Việc chọn đơn vị thi công cũng quan trọng không kém việc chọn vật liệu. Một công trình giáo dục có đặc thù riêng: phải thi công đúng tiến độ cam kết, hạn chế tiếng ồn và bụi bặm ảnh hưởng đến lớp học đang diễn ra, đồng thời đảm bảo an toàn cho học viên di chuyển trong khu vực công trình. Chúng tôi từng chứng kiến một trung tâm phải dời lịch khai giảng gần hai tuần chỉ vì chọn nhầm đơn vị thi công thiếu kinh nghiệm với công trình có người sử dụng đồng thời. Bài học rút ra là nên ưu tiên các đơn vị đã từng làm việc với trường học, trung tâm đào tạo hoặc ít nhất là công trình dân dụng có yêu cầu tương tự về tiến độ và an toàn.
Ở góc độ chọn đối tác nói chung, không riêng gì thi công xây dựng, chúng tôi nhận thấy nhiều trung tâm cũng gặp khó khăn tương tự khi lựa chọn nhà cung cấp giải pháp công nghệ hay phần mềm quản lý. Bạn có thể tham khảo thêm những sai lầm thường gặp khi chọn đối tác công nghệ cho trung tâm để rút kinh nghiệm áp dụng chung cho việc chọn nhà thầu thi công.
Trước khi triển khai, nhiều chủ trung tâm thường tham khảo trước bảng giá thi công sàn tấm xi măng để dự trù ngân sách sát thực tế, tránh tình trạng phát sinh chi phí giữa chừng làm gián đoạn kế hoạch tài chính chung của trung tâm.
Kết luận
Giải pháp sàn nhẹ bằng tấm xi măng đang mở ra một hướng đi thực tế cho các trung tâm đào tạo muốn mở rộng không gian học tập mà không phải gánh chi phí và thời gian gián đoạn như khi đổ bê tông truyền thống. Từ tốc độ thi công, trọng lượng nhẹ cho đến khả năng hạn chế tiếng ồn, mỗi đặc tính đều gắn liền với nhu cầu vận hành liên tục của một cơ sở giáo dục, nơi việc tạm ngưng lớp học dù chỉ vài ngày cũng ảnh hưởng đến uy tín và doanh thu.
Đầu tư đúng cách vào cơ sở vật chất, dù là làm thêm một tầng lửng nhỏ hay cải tạo toàn bộ mặt bằng, vẫn là nền tảng để trung tâm giữ chân học viên hiện tại và tạo dư địa phát triển trong tương lai. Nếu bạn đang cân nhắc phương án này, hãy dành thời gian tìm hiểu kỹ thông tin, so sánh vài đơn vị thi công và tự đặt cho mình những câu hỏi phù hợp với quy mô thực tế của trung tâm trước khi bắt tay vào triển khai.