Mỗi đầu năm học, đội ngũ chúng tôi vẫn nhận được rất nhiều cuộc gọi từ các bạn tân sinh viên trong tình trạng hoang mang. Có bạn đã chuyển khoản tiền cọc cho một người tự xưng là chủ trọ, quen qua một hội nhóm trên mạng. Đến nơi mới thấy căn phòng khác hẳn những gì được mô tả, còn số điện thoại thì đã bị chặn. Chúng tôi nhận ra đây không phải trường hợp hiếm. Sinh viên tìm trọ lần đầu thường chưa biết cách nhận diện rủi ro, nên dễ bị cuốn theo giá rẻ và tâm lý sợ hết phòng.
Những rủi ro thường gặp khi tìm trọ lần đầu
Bị lừa cọc cho một căn phòng không tồn tại, hoặc khác xa quảng cáo, là chuyện chúng tôi nghe kể nhiều nhất. Kẻ lừa đảo thường đăng ảnh đẹp với mức giá thấp bất thường so với mặt bằng khu vực. Sau đó chúng hẹn bạn chuyển cọc để “giữ chỗ” trước khi cho xem phòng. Vì sợ mất phòng, nhiều người chuyển tiền ngay. Đến khi nhận ra thì số tiền đã rất khó đòi lại.
Thiếu kinh nghiệm đọc hợp đồng cũng khiến không ít bạn chịu thiệt. Ngay cả khi phòng và chủ trọ đều có thật, một bản hợp đồng soạn sơ sài vẫn có thể gây bất lợi cho người thuê. Nếu hợp đồng không ghi rõ thời hạn báo trước khi chuyển đi, hay điều kiện hoàn cọc, thì tranh cãi về sau gần như không tránh khỏi. Chúng tôi từng gặp một bạn sinh viên bị giữ cọc vô lý, thậm chí phải chịu những khoản phí chưa từng được thỏa thuận.
Sai lầm thứ ba là chỉ nhìn vào giá thuê mà bỏ qua môi trường xung quanh. Phòng rẻ nhưng nằm sâu trong hẻm, thiếu đèn đường, xa tiệm tạp hóa hay trạm xe buýt sẽ gây nhiều bất tiện mỗi ngày. Với các bạn nữ thường phải về khuya sau giờ học thêm hay ca làm thêm, đây là vấn đề an toàn thật sự. Điều đáng tiếc là nhiều người chỉ nhận ra khi đã dọn vào ở.
Checklist cần kiểm tra trước khi đặt cọc
Bước đầu tiên là xác minh chủ trọ và giấy tờ liên quan. Hãy yêu cầu xem giấy tờ chứng minh quyền sở hữu hoặc quyền cho thuê hợp pháp của căn nhà. Sau đó, đối chiếu tên trên giấy tờ với người đang trực tiếp giao dịch với bạn. Nếu người nhận cọc không phải chủ nhà và cũng không có giấy ủy quyền rõ ràng, bạn nên dừng lại ngay. Đây là dấu hiệu đáng cảnh giác mà chúng tôi luôn nhắc các bạn ghi nhớ.
Tiếp theo, hãy đến xem phòng trực tiếp trước khi ký bất cứ thứ gì. Việc này tốn thêm thời gian đi lại, nhưng đáng giá hơn rất nhiều so với hậu quả về sau. Bạn nên thử bật điện, mở vòi nước, nhìn kỹ góc tường xem có vệt thấm hay không, kiểm tra khóa cửa và cửa sổ có chắc chắn không. Những chi tiết nhỏ này nếu phát hiện sau khi dọn vào thường mất nhiều công sức để yêu cầu chủ trọ sửa chữa.
Đọc kỹ điều khoản về tiền cọc cũng là việc không nên bỏ qua. Nhiều bạn chỉ quan tâm đến giá thuê hàng tháng và ngại đọc hợp đồng dài. Hãy làm rõ tiền cọc tương đương bao nhiêu tháng tiền phòng, trong trường hợp nào được hoàn cọc đầy đủ, và cần báo trước bao nhiêu ngày nếu muốn chuyển đi giữa kỳ. Tất cả nên được ghi thành văn bản, tránh thỏa thuận miệng để rồi mỗi bên nhớ một kiểu.
Khi đã chốt, hãy lưu lại đầy đủ bằng chứng. Chụp lại hợp đồng và biên nhận đặt cọc, hỏi rõ các khoản phát sinh như điện, nước, wifi, phí gửi xe. Đồng thời, ghi lại chỉ số điện và nước tại thời điểm nhận phòng để có cơ sở đối chiếu khi trả phòng.
Kinh nghiệm tìm trọ an toàn quanh khu vực trường
Hãy hỏi những anh chị khóa trên từng thuê ở khu vực đó. Họ biết khu nào an ninh tốt, chủ trọ nào dễ chịu, và mức giá hợp lý nằm ở đâu. Thông tin từ người đã thực sự sống ở đó thường đáng tin hơn nhiều so với bài đăng quảng cáo. Chúng tôi thấy không ít bạn tiết kiệm được vài tuần tìm kiếm chỉ nhờ một cuộc trò chuyện như vậy.
Ảnh và mô tả trực tuyến có thể được chỉnh sửa cho đẹp hơn thực tế, thậm chí có trường hợp người đăng tin lấy ảnh từ nơi khác. Với những phòng có giá thấp hơn mặt bằng chung quá nhiều, bạn càng nên đến tận nơi để tự đánh giá. Một lần đi xem trực tiếp luôn cho bạn nhiều thông tin hơn hàng chục tấm ảnh.
Hiện nay, nhiều chủ trọ có uy tín đã chuyển sang giới thiệu phòng qua website riêng thay vì chỉ đăng rải rác trên các hội nhóm. Nếu bạn đang cho thuê phòng và muốn có một kênh minh bạch hơn cho sinh viên, bạn có thể tham khảo thiết kế web bán hàng để xây dựng trang giới thiệu phòng rõ ràng, giúp người thuê kiểm tra thông tin trước khi quyết định đặt cọc.
Với sinh viên, việc chuẩn bị tài chính cho cả thời gian đi học cũng quan trọng không kém tiền thuê phòng. Bạn có thể đọc thêm các khoản chi phí cần tính trước khi nộp hồ sơ để lên kế hoạch ngân sách tổng thể. Nếu bạn đang cân nhắc việc vừa đi học vừa kiếm thêm thu nhập, bài viết về bán hàng online cho sinh viên cũng chia sẻ cách nhập hàng sỉ mà không mất cọc oan.
Kết luận
Kiểm tra kỹ theo các tiêu chí trên sẽ giúp sinh viên tránh phần lớn rủi ro khi tìm phòng trọ lần đầu, thay vì phải mất tiền oan như những bạn tân sinh viên đã kể ở đầu bài. Nếu bạn sắp bước vào mùa tìm trọ, hãy dành thêm một buổi để đi xem phòng và xác minh giấy tờ thật kỹ. Vài giờ cẩn thận lúc đầu luôn đáng giá hơn việc xử lý hậu quả của một quyết định vội vàng.